Officieel moment en functioneel infantiel

Dat was nog eens een vleiende boekpresentatie, op vrijdag 29 december (2023) in het Oranje Bierhuis. Omdat het boekje met columns eerder klaar en geleverd was dan uitgever Louw Dijkstra had verwacht hadden we er een week daarvoor al mee in boekhandel Van der Velde gezeten. En de dag voor het Bierhuis zaten we in De Zwaan. Maar dit was als officieel moment bedacht en zo voelde het ook. Het café zat lekker vol.

Het was even wachten op eregast Arno Brok. Die moest als commissaris van de koning eerst een nieuwe tijdelijke burgemeester van Terschelling en Heer van Griend benoemen. Beide functies horen bij elkaar, Heer van Griend lijkt me een droombaan, nooit gedoe met gemeenteraadsleden of ambtenaren.

,,Ongelooflijk leuk om allemaal mensen uit een ander tijdvak te zien'', zei Brok. De doorsnee klant van het Bierhuis is inderdaad niet heel jong. Er zat zelfs een kritische lezer (hij mailt me geregeld) die er in Woodstock nog bij is geweest en de bouw van de twin towers van het World Trade Center in New York van dichtbij heeft meegemaakt.

Brok vond de stukjes (hij had ze van tevoren al gekregen) over Schumi het leukst, vertelde hij. En hij karakteriseerde mij als 'altyd jong, yn úterlik mar ek yn gedrach', wat hij samenvatte als 'funksjonele ynfantiliteit'. Niet iedereen zal het op prijs stellen om zo genoemd te worden, maar ik laat er misschien wel een T-shirt van maken. 

De rest stond wel in de Leeuwarder Courant. (De foto komt uit een filmpje dat ik van Jeroen Dijkstra kreeg)

Elvis has just left the building

De aftiteling aan het eind van de film Priscilla was nog niet begonnen, of een vrouw in de rij achter me zei halfluid: ,,Wat een kutfilm zeg.''

Zelf vond ik hem best vermakelijk, een tegenwicht tegen de bonte Elvis-film van vorig jaar. In die film is Elvis de held, het icoon, de ster, in Priscilla is hij een weliswaar aantrekkelijke, maar ook bazige en ontvlambare man. Hij sluit zijn tien jaar jongere kindbruidje Priscilla op in de gouden kooi van Graceland en gaat zelf verder zijn gang. Het is gebaseerd op Elvis and me, dat Priscilla in de jaren tachtig schreef. 

Ziet er prachtig uit en de hoofdrol van Cailee Spaeny is groots, zowel als vijftienjarig meisje dat zomaar thuis bij Elvis Presley uitgenodigd wordt, als wanneer ze ouder is en besluit bij hem weg te gaan. De echte Priscilla Presley is producente van de film, dochter Lisa Marie (vorig jaar overleden) had maakster Sofia Coppola in een mail laten weten dat ze het script ,,schokkend wraakzuchtig'' vond en haar vader er niet in herkende.

,,Nu Lisa Marie dood is en nadat ze de rechtszaak over de nalatenschap heeft verloren durft ze wel'', legde de geërgerde vrouw achter me uit, toen ik vroeg waarom ze deze film zo erg vond. Ze bedoelde Priscilla. ,,Elvis and me is in 1988 ook al eens verfilmd, en toen zat dit er allemaal niet in. Maar nu heeft ze er allemaal  MeToo-dingen in gestopt.'' Ze was een echte fan, van de film Elvis had ze genoten. 

,,Wyn dy net sa op'', zei een vriendin met wie ze naar de film was gekomen. ,,Ik wind me niet op'', zei ze, en begon over de rechtszaak, die Priscilla na de dood van haar dochter had aangespannen, toen haar kleindochter de zeggenschap over de nalatenschap zou krijgen. Het is uiteindelijk onderling geregeld. 

Ze begon steeds luider te praten en toen ze zich dat realiseerde zei ze naar de rest van de zaal in Slieker, waar mensen hun jas al aantrokken: ,,Sorry hoor!''

,,Je moet thuis maar wat Elvis-nummers draaien'', ried ik haar aan. 

,,Dat ga ik zeker weten doen'', zei ze. 

Pindakaas met suiker

De voorkamer (tegenwoordig Heer's Kamer, maar wij zeiden vroeger voorkamer) in de Zwaan - in Hollum - stond aardig vol mensen, op donderdag 28 december, toen we daar een voorproefje deden van de officiële presentatie van het column-boekje. 

Tussen alle Amelanders kwamen ook Maartje en Akky binnen, die in de jaren zestig naar het eiland gekomen zijn (uit Vrouwbuurt en Workum) als kindermeisje voor mij en mijn broers. Die er trouwens ook waren. Beiden kindermeisjes trouwden met een Hollumer en bleven er wonen. ,,Toen waren we jonge meiden'', zei Akky. ,,Nu zijn we oude beppes.'' 

Maartje zei: ,,Als ik een pot pindakaas in de hand heb, moet ik altijd aan je denken. Want daar was je vroeger dol op: pindakaas met suiker.''

,,Ik denk dat ik dat nog steeds lekker zou vinden'', zei ik. Want ik herinnerde me ineens hoe dat smaakte en hoe het voelde in je mond, dikke, smakelijke pindakaas met krakerige suikerkorrels en een boterham. ,,Maar ik eet het nooit meer.''

De meesten bleven staan, voor Maartje en Akky haalden we stoelen. Ze zitten in het midden van de foto.

(de foto is van Louw Dijkstra)

Pis-cursus

Mathilda, die me jaarlijks als Sint Nicolaas opschminkt, kwam ook een boekje kopen in De Zwaan. Afgelopen december was een bijzondere rit van Sint Nicolaas door het dorp geweest, want haar man Henk, die bij de politie zit, liep voor de laatste keer voor de stoet uit. 

,,Succes met je nieuwe leven'', zei Mathilda. ,,In maart heb ik ook een man thuis die met pensioen gaat. Wij gaan eerst op viscursus.'' 

,,Op viscursus?'', herhaalde ik. Zo had ik het verstaan, ik nam aan dat ze voortaan vis gingen vangen of zoiets.

,,Nee'', zei Mathilde. ,,Piscursus.''

,,Pis?'', zei ik.

,,Piz'', corrigeerde ze. ,,Met een Z. Pensioen In Zicht. Dat wordt je aangeboden als je bij de politie werkt.'' Omdat ik nogal verbaasd keek, schoot ze in de lach.

,,Ik dacht echt dat je piscursus zei'', zei ik. ,,Dat heb ik mezelf moeten leren, maar moeilijk was het niet, geloof ik.''

Met PIZ zal dat niet anders zijn.

(de foto is van Jan van der Laag)

Een gemiste kans

Toen Bé aan het tafeltje verscheen schoot me te binnen dat ze me eens iets had verteld dat ik toen in een column had willen gebruiken, maar dat is er niet van gekomen. Het was naar aanleiding van iets dat ik geschreven had over de Kronkel, de roemruchte dancing tussen Ballum en Nes waar ik te jong voor was en dus nooit ben geweest, maar die een legendarische status had. De schuur waar De Kronkel was is een paar jaar geleden gesloopt.

,,Jij bent daar toch eens naartoe geweest voor de Golden Earring'', zei ik tegen Bé. ,,Toen ze nog Golden Earrings heetten?''

Dat klopte. Die traden daar op. Bé, die vooral fan was van George Kooymans, wilde daarheen. Al was ze nog maar jong. En al vond haar moeder de Kronkel een 'hoerenkast'. Haar moeder was ook nog eens jarig, juist op de dag van het optreden.

Maar Bé stapte die avond toch stiekem op de rode Batavette van haar zuster en reed de acht kilometer van Hollum naar De Kronkel. 

,,En toen we er eenmaal waren durfde ik niet naar binnen'', vertelde ze nu ook weer. ,,Want er waren zoveel volwassenen, en ik denk dat ik veertien, vijftien was.''

,,Dat was de Golden-Earringtijd'', zei ze. ,,Ik heb ze gemist. Het was me te groots, te volwassen, dat durfde ik niet aan.''

Nu is de Kronkel gesloopt, de Golden Earring treedt (treden?) niet meer op en ook de columns in de krant zijn voorbij, Moraal van dit verhaal: als je iets wilt, moet je het dadelijk doen.

(de foto is van Bé Kanger)

Een boek voor Nynthe en Brend

Er is een boekje verschenen met een selectie van de columns die ik de afgelopen dertien jaar heb geschreven en die ten koste gingen van dit weblog, zoals pa soms klaagde. Het boekje was nét voor de kerstdagen klaar, vandaar dat ik me zaterdag 23 december achter een tafeltje vond in boekhandel Van der Velde in Leeuwarden, om met vulpen te signeren. 

Uitgever Louw had een banier laten maken, een oprolbaar ding dat achter me stond, buiten stond een stoepbord, op de tafel lagen stapels boekjes en de bierviltjes die erbij zijn gemaakt. Schaamteloos commercieel, al zeg ik het zelf, maar als dat moet, dan moet het.

Het is wel een fantastische manier om lezers tegen te komen, in het algemeen mensen die door die columns meer van mij weten dan ik van hen en die heel complimenteus zijn.

Kwam er bijvoorbeeld een man op me af die me een hand gaf en zei: ,,Dit is de man fan de krante, no?''

,,Dat bin ik, ik bin Asing.''

,,Dit is Jan. Jan Talsma. Ik woe graach in boekje.''

,,For dysels of foar in oar?''

,,No ja, it is wol foar mysels, mar letter jou ik it fuort.''

,,Moat ik der wat ynskriuwe?''

,,Ja, skriuw mar: Letters fan Asing en letter foar Nynthe en / of Brend. Dat bin myn pakesizzers.''

,,Minke?''

,,Nynthe, N Y-grec N T H E.''

,,Oh Nynthe. Moaie namme.''

,,En set mar en of Brend. B R E N D. Nou hartstikke leuk dochs? Binne dat dyn spesjale bierfiltsjes?

,,Ja, nim der mar ien mei hear, der binne se foar.''

,,Dan nim ik twa, ien foar it glês en ien foar it fleske.''

,,Op is op, der binne fiifhûndert fan makke.''

,,En do giest der noch even mei troch, tocht ik?''

,,Nee op 1 jannewaris stop ik.''

,,Ek mei dy kolumns?''

,,Ja ja. No ja wy sitte nog wol te praten en te sjen of’t wy der net op ien of oare wize mei trochgean, mar…''

,,Dan moatte jim mar in nij kontrakt meitsje. Ik ha se altyd mei genoegen lêzen.''

(de foto's zijn gemaakt door Hidzer van der Heide, Louw Dijkstra en Kirsten van Santen)

Holy Smokes, Batman!

Op een van de boten van Leeuwarder Pride stond voorop Robin te dansen, het hulpje van Batman. Ik geloof dat het de boot was van Roze Educatie. Robin was, sinds we hem in de tv-serie zagen, wat forser in omvang geworden en ook een beetje kalend. 

Na afloop op de Westerkade stak hij bovendien een sigaret op. ,,Ik wist niet dat Robin rookte!'', zei ik tegen de man - eigenlijk een van de schippers van de praam. ,,Ikke wel'', zei hij, en ik mocht een foto van hem maken.

,,Ik wist van de week nog niet wat ik aan zou trekken op die boot'', bekende hij intussen. ,,Maar mijn vrouw las de krant en zei: 'Robin is ook uit de kast'. Dus toen was het klaar.''

Beetje laat maar alsnog. Het Cinema Ascona Film Festival verjongt zo rap, dat het haast niet meer bij te houden is. De jongste editie van 6 juli eindigde in een nachtelijke rave. So there.

Vanwege de Brexit was er een mooie Britse poster, met afbeeldingen uit de serie De wrekers - waarvan ook een paar afleveringen te zien waren. Al zijn ze wat langzaam, ze zijn vanwege de pure British cool, vooral die van Diana Rigg, nog steeds erg leuk om naar te kijken.

Het was de tiende editie van CAFF, daarom was er ook een speciaal boek gemaakt door de voorzitter, dat vooral bestond uit de stukken die er in de loop der tijden op dit blog zijn gezet.