Mijn pen

Dit is een sentimenteel verhaal.

Ik was in 2003, toen ik een jaar vrij had, ook in Seattle. Daar zag ik in de bioscoop '28 days later...', een Britse film over zombies.

Spannend genoeg, daar niet van. Toch voelde ik halverwege dat mijn pen niet meer in mijn broekzak zat. En ik hield fanatiek een dagboek bij, want niks is zo leuk om in een cafe te gaan zitten schrijven. Als je werkt heb je daar geen tijd voor, als je vrij bent des te meer.

Vervelend - straks moest ik op zoek naar een winkel met pennen, en daar dan weer nadenken over wat voor een pen en waarom dan juist die. Al dat gelazer waar ik een hekel aan heb.

Aan het eind van de film lees ik - als een van de weinigen - de hele aftiteling. Dus pas als het licht aangaat, sta ik op. En kijk eens: daar lag tussen de stoelen in de bios van Seattle een pen. Niet die van mij, een veel mooiere. Een Parker. Hij was blauw gemarmerd en flonkerde me tegemoet. De een na onderste van onderstaand plaatje.



De pen was een gouden vondst. Hij ligt fijn in de hand, je doet ongelooflijk lang met een vulling en hij doet het altijd. Het aan/uit mechanisme is heel elegant want je moet draaien in plaats van drukken en je vingers ruiken na een tijdje schrijven naar koper.

We waren onafscheidelijk, mijn pen en ik. Hij ging mee de Rocky Mountains in, de Transsylvaanse Alpen, de Andes; hij zat in mijn zak tijdens allerlei Greyhoundbustochten en op een vrachtboot naar Argentinie, hij was op Vuurland, en zelfs op Terschelling, toen ik alweer terug was bij de krant en naar Oerol ging (,,Wat in nichterig pentsje'', spotte recensent Jacob Haagsma, die zulke zaken niet begrijpt). In Berlijn had ik hem in de hand toen ik met de weduwe van Stanley Kubrick sprak, in New York tekende ik er pas nog rekeningen mee, en bij de eerste opnamen van 'Audysje Dankert & Dankert' hield ik hem intelligent tegen mijn lippen.

Tot voor-vorige week. Want toen ging hij stuk. Het draaimechanisme was gebroken.

Ik naar De Boer, de kantoorboekhandel.

,,U hebt levenslange garantie'', zeiden ze. ,,Maar we moeten hem naar Engeland opsturen.''

Vorige week belde de boekhandel. Er was een brief van Parker in Engeland. Mijn pen kon niet gemaakt worden. Ik kon een andere krijgen, maar die is zwart. Want die gemarmerde maken ze niet meer.

Zo een dus (een na onderste):



Ik belde met Parker in New Haven, East Sussex. Want in de brief stond ook, dat ik de blauwe niet meer terugkreeg.

,,Inderdaad'', zei een dame in keurig Brits. ,,We kunnen de pen vervangen, maar dan krijgt u een zwarte. Of we sturen u de blauwe terug, als u dat wilt.''

,,Maar kunt u niet die zwarte schacht door een blauwe vervangen?'', probeerde ik. Maar dat kan niet: de onderdelen zouden niet passen.

,,Kan ik die blauwe niet ook terugkrijgen?'', drong ik aan. ,,Ik wil er best voor betalen.'' Want na zo'n trouwe vriendschap verdient zo'n pen een rustplaats op mijn bureau, ook al schrijft hij niet meer.

,,Nee, dat is nu eenmaal het bedrijfsbeleid'', zei de dame. ,,We kunnen de gemarmerde blauwe wel terugsturen met een lijst van bedrijven in de UK die de pen misschien nog kunnen repareren.''

,,Wat gebeurt er met die blauwe als ik de zwarte pen neem?'', wilde ik weten.

,,Die bewaren we zes weken, voor als u de zwarte toch niet mooi vind'', zei ze begripvol. Ze krijgen kennelijk wel vaker zeikerds als ik aan de lijn.

Dus ik sta voor de keus. Mijn vertrouwde blauwe, die het niet meer doet, of een onbekende, nieuwe zwarte die het wel doet. Neem ik de zwarte, wordt de blauwe na zes weken genadeloos gerecycled.

Ik weet best wat de verstandigste beslissing is. Toch voel ik me als een klein kind, dat zijn favoriete teddybeer kwijt is en nu vervanging krijgt aangeboden.

Netjes

Het programma 'Audysje Dankert & Dankert', waar ik in de jury zit, is Idols-achtig en toch netjes.

Wij als jury zijn mild en vriendelijk, zelfs als we mensen wegsturen, dat zegt iedereen. Maar de mensen die de opnames aaneensnijden tot een programma van een half uur zijn minstens zo netjes.

Zo bleef in de tweede uitzending een wat zijige jongen dadelijk in zijn tekst steken.

,,Neem wat water'', zei Steven de Jong.

,,Doe een ontspanningsoefening'', ried Meriyem Manders aan.

Dat deed hij. Hij sprong op en neer en molenwiekte met zijn lange armen. Dat is gefilmd: u heeft het niet gezien.

Een mager meisje in die aflevering was zo nerveus, dat haar broekspijpen als klokken om haar enkels rammelden. Dat is ook gefilmd, meldde cameravrouw Nynke na afloop trots. Ook dat heeft u niet gezien.

Dat was omdat het op beeld niet zo overkwam, legden Sjoerd IJbema en Annet Huisman me later uit.

De derde aflevering, die afgelopen woensdag op tv was, bestond uit dialogen. Daar deed actrice Joke Postma aan mee. Zij moest een gesprek voeren met haar 'geliefde' over euthanasie.




Wij, de jury, waren niet overtuigd en stuurden haar weg. In de kantine, waar de nagesprekjes zijn, was ze heel boos geworden, hoorde ik later. Ze had zelf zo'n situatie meegemaakt, dus het bestond niet dat ze in die scene niet zou overtuigen, zoiets. Maar ze wilde absoluut niet dat dat werd uitgezonden.

U raadt het al. Ik denk dat de opnamen wat zijn tegengevallen, maar ik heb er nog niet naar gevraagd.

Netjes zijn we, he?

Geert Wilders

Politicus Geert Wilders was vandaag in Leeuwarden: hij zou een rondje over de vrijdagmarkt lopen. Dat leek Maarten en mij een leuk uitje, dus we liepen er even heen.

Wilders was net aangekomen in een geblindeerde bus. Er liep een groepje bewakers met oortelefoontjes om hem heen, een van hen met een ding dat op een koffer leek, maar een uitrolbaar kogelvrij schuttinkje was. Tenminste, iemand vertelde me dat.

Studenten deelden folders, pennen en stickers uit. Hun jasjes met 'Nederland Moet Blijven!' achterop waren spierwit, de paraplu die boven Wilders op ging had alle kleuren van de regenboog. Dat zal wel een politieke boodschap zijn: we houden het zelf liefst wit, maar is er zwaar weer op komst, dan kunnen we alle kleuren gebruiken. En tenslotte was er veel politie. ,,Bij het voetbal kest geen politie krije'', klaagde een Leeuwarder, ,,en hier lopen er wel honderd.''

++++

Een donkere mevrouw met een giebelende dochter in haar kielzog vroeg Wilders een handtekening.

,,Bent u een fan van Wilders?'' vroeg ik haar.

Ze knikte, maar zei erbij dat ze niet zo goed Nederlands sprak. Ik kon beter met haar dochter spreken. Die begon nu pas echt te giebelen, zodat ik het met moeder bleef proberen.

,,Gaat u ook op hem stemmen?''

Ze keek twijfelend.

,,Hij heeft wel mooi haar'', hielp ik haar op weg, hoewel ik zijn haar helemaal niet mooi vindt.

,,Ja'', beaamde ze. ,,En hij is ook lekker dik!''

++++

Dat bezoek was verder niet veel: hij schudde overal handen met markthandelaren en mensen konden vrijuit tegen hem mopperen over Europa en dat het met de Euro allemaal zo duur is geworden.

,,Vindt u het een mooie man'', vroeg ik aan een ferm opgemaakte en stevig naar eau de cologne geurende dame, die achter Wilders aanliep.

,,Hij heeft gewoon wat'', vond ze. ,,Iets mysterieus. Maar ja, hij moet niets van vrouwen hebben.''

,,Hij is getrouwd hoor'', lichtte ik haar in.

,,Is hij getrouwd?'', herhaalde ze verbaasd. ,,Dat had ik nooit gedacht.''

++++

De stroopwafeltent liep hij zo voorbij - ik niet - maar elke kaasboer kreeg van hem een hand.

,,Ik vind het leuk dat ik hier ben'', zei hij dan. ,,Doet u goede zaken vandaag?''

,,Ja best'', zei Henk van der Meulen van kaashandel Van Dijk en Van der Woude (of zo). ,,Wilt u een stukje kaas?''

,,Graag'', zei Wilders.

,,Wat vindt u lekker?''

,,Jong'', zei Wilders.

,,U houdt van jong'', herhaalde Van der Meulen en het klonk of hij een grap maakte. Hij sneed een flinke brok af: ,,ja, het komt op televisie''. Hij voegde toe dat hij de beveiligingsmensen niet zo'n stuk ging geven, ,,want dan ben ik door mijn voorraad heen.''

++++

Terwijl allerlei anderen handtekeningen vroegen omdat ze hem van tv kenden, keken twee Friese meisjes wat verbaasd naar alle drukte.

,,Wie is die man?'', vroeg eentje mij.

,,Weet je dat niet?'', vroeg ik terug. ,,Kijk eens goed?''

,,Nee echt niet.''

,,Hij is uit de politiek'', hielp ik.

Ik liet haar de folder zien die ik net had gekregen, met zijn Mozartportretfoto erop. Het meisje schoot zo verschrikkelijk in de lach, dat het spuug haar uit de mond vloog.

Roemmeter

1. Gisteravond had ik Douwe op bezoek, en met hem ging ik even naar de Ierse pub. Daar stapte Pier op me af. Hij had me al twee keer gezien bij 'Audysje Dankert & Dankert'.

,,Kijk jij daarnaar?'', vroeg ik hem.

,,Ik sjoch alles op Omrop Fryslan'', zei Pier, die vroeger bij me in de eindexamenklas heeft gezeten. Hij begon een betoog over hoe belangrijk het is dat we er Fries spreken en dat die Steven de Jong hem in dat programma zo tegenvalt, zo min is zijn Fries, terwijl zo'n man toch een voorbeeldfunctie heeft.

Ik zei dat ik mezelf niet als een voorbeeld zie voor Friessprekenden. Zo goed is mijn Fries niet en het is aangeleerd bovendien.


2. Vanmorgen op de krant riep iemand van een andere afdeling me bij zich. ,,Ik heb je op tv gezien. Leuk programma. Dat ene meisje, kwam die uit Tietjerk?''

,,Zo goed heb ik dat niet onthouden, welk meisje? Oud, jong?''

,,Jong.''

,,Blond? Lang haar of kort?''

,,Blond'', zei hij, en het was kort geknipt. ,,Was het die Amerins misschien, die een klein beetje aan Willeke Alberti doet denken?''

,,Ja Amerins! Die was het! Daar heeft mijn zoon nog verkering mee gehad! Ik dacht al toen ik het zag, dat is vast zij uit Tietjerk.''


3. Haast elke dag worden er groepen bezoekers op de krant rondgeleid. Vorige week was dat een hele groep oudere dames. Ze stonden bij een van de opmakers, een eindje verderop, en hem hoorde ik ineens zeggen: ,,Ja dames hij is het echt hoor.''

Pas toen zag ik dat ze allemaal naar mij stonden te kijken. ,,We hebben u op televisie gezien'', kakelden ze vrolijk.

,,In het echt ben ik groter en mooier, of niet soms?'', zei ik

Knallen

Ik had ze niet gezien, die kleine verkeersdrempeltjes aan de rand van de bebouwde kom van De Blesse. Dus toen ik er te hard overheen reed, was het al te laat. Erna maakte mijn auto (Peugeot 309 uit 1990) ineens veel kabaal. Heel veel. De auto trilde er gewoon over, wat overigens niet onaangenaam was, net zo'n massagebed waar je een gulden in moet gooien.

Dat was de uitlaat, die los was geschoten of misschien wel gebroken, dat kon ik allemaal niet zo zien daar op die landweg. Als je versnelt geeft dat een reuzekabaal, maar als je op iets harder dan zeventig blijft rijden is het iets stiller. Ja mensen kijken nog steeds wel om in die dorpjes waar je doorheen moet en de herrie tegen de gevels klapt, maar ik kon er verder ook niks aan doen.

Twee dagen later naar de Kwik-Fit aan de overkant bij de krant. Ik parkeerde hem erbuiten en liep de garage in. ,,Zet hem hier maar even binnen'', zei een jongen in overall.

Dus ik keerde hem uit de parkeerplaats, zat weer in een cocon van herrie, zette hem in zijn achteruit, wuifde intussen naar Fedde die net langs kwam fietsen en keek met een gezicht van Wat Is Dat voor Heksenketel, gaf een beetje gas, hoorde het getoeter achter me niet en BAM! Botsinkje.

Een jongen in een corduroyjasje stapte uit en monsterde zijn bumper. Niks aan te zien. Aan mijn auto evenmin. Ik gaf hem mijn kaartje, voor als er toch nog wat zou zijn, en reed de Kwik-Fit binnen.

,,Dat gebeurt hier wel vaker'', zei de jongen in de overall. ,,Dan hebben ze hier net hun auto laten doen, rijden ze eruit en dan komt er iemand in volle vaart van die parkeerplaats rijden, zo in hun zijkant.''

=============================================================

,,Kijk'', wees de jongen toen hij mijn auto had opgetakeld.

De grijze buis van de uitlaat sloot niet meer aan op her ronde gaatje waar de motor zijn vieze lucht uitstoot.

,,Daar horen oogjes te zitten waar die uitlaat aan is opgehangen maar die zijn er niet meer. Gecorrodeerd.''

Hij ging op zoek in een catalogus met onderdelen, de buis die er onder moet is niet meer leverbaar, een andere wel, die evenwel niet aansluit met oogjes maar met iets anders. Zodat een ander onderdeel dan ook moet worden vervangen. Met elkaar bijna zeshonderd euro.

Uiteindelijk heb ik hem bij Hans Peugeot laten repareren. Vijftig euro. Ik zal hem nooit meer ontrouw zijn, en zeker niet met de Kwikfit.

Waar gaat het over?

Allerlei mensen die vorige week naar 'Audysje Dankert @ Dankert' keken, vragen me waar die monologen eigenlijk over gaan, die de kandidaten thuis hebben geleerd. Want op tv zijn ze alleen een beetje verknipt te zien, omdat er vijftig kandidaten in een half uur voorbij komen.

Nou - dat is maar beter ook, want zo boeiend is het nu ook weer niet om steeds hetzelfde verhaal aan te horen.

Maar goed. Voor de uitzendingen met de monologen (vanavond komt nummer twee op tv, dan is dat klaar) zijn vijf groepen gemaakt. Vrouwen boven en onder de dertig, mannen boven de dertig en daaronder, en een groep mensen met een verhaaltje - een vader en zoon en zo.

.
De vrouwen boven de dertig deden een monoloog van iemand die verhoord wordt over een vriendin. De vriendin zou iets vreselijks hebben gedaan met haar zoontje, en dat kan ze niet geloven. ,,Ach man gean wei, ha'k sein. Aly? Nooit in kear.''


De vrouwen onder de dertig doen een speechje op de begrafenis van hun vader: ,,Heit Hynder, sei ik altyd. Dat fun er moai''. Maar halverwege de speech winden ze zich op over de mensen ,,fan de hynstesport'', die er blijkbaar voor gezorgd hebben dat vader nu in de kist ligt.


De mannen boven de dertig doen een bekentenis: iemand die ze altijd al een klier vonden hebben ze stevig aangepakt, omdat die man aan Sjoukje had gezeten. ,,Ik wit net hoe't it kaam, it waard my read foar de eagen...''


De jongere mannen (die groep was het vaakst de tekst kwijt) spelen een advocaat, die bang is dat hij de moordenaar van zijn eigen moeder verdedigt. ,,Wy sizze noait nee tsjin klanten mar no wit ik it net.''


En tenslotte moest de groep 'allerlei' een wanhopig persoon doen, die na een caferuzie iemand heeft aangereden en nu een advocaat nodig heeft. ,,Ik kin myn wurk net misse, jim moatte my helpe.''